Dozaj
Nedir?
Dozaj,
safkan İngiliz atlarının soyağaçlarında varolan önemli aygırların soyağacındaki
yerine dayanarak yapılan matematiksel bir analiz yöntemidir.
Önemli
Aygırlar Hangileridir?
Atçılık
tarihinde bir çok önemli aygır bulunsa da Dozaj hesabında dikkate alınan
aygırlar geçen yüzyıl içinde bir çok yavru vererek önemli bir yer teşkil eden ve
Chefs-De-Race olarak bilinen bir listede yer alan
aygırlardır.
| Abernant (B) | Danzig (I/C) | Mieuxce (P) | Roman (B/I) |
| Ack Ack (I/C) | Dark Ronald (P) | MILL REEF (C/S) | Rough'n Tumble (B/C) |
| Admiral Drake (P) | Discovery (S) | Mossborough (C) | Round Table (S) |
| Alcantara II (P) | Djebel (I) | Mr. Prospector (B/C) | Royal Charger (B) |
| Alibhai (C) | Donatello II (P) | My Babu (B) | Run the Gantlet (P) |
| Alizier (P) | Double Jay (B) | Nashua (I/C) | Sadler's Wells (C/S) |
| Alycidon (P) | Dr. Fager (I) | Nasrullah (B) | Sardanapale (P) |
| Alydar (C) | Eight Thirty (I) | Native Dancer (I/C) | Sea-Bird (S) |
| A.P. INDY (I/C) | Ela-Mana-Mou (P) | Navarro (C) | Seattle Slew (B/C) |
| Apalachee (B) | Equipoise (I/C) | Nearco (B/C) | Secretariat (I/C) |
| Asterus (S) | Exclusive Native (C) | Never Bend (B/I) | Sharpen Up (B/C) |
| Aureole (C) | Fair Play (S/P) | Never Say Die (C) | Shirley Heights (C/P) |
| Bachelor's Double (S) | Fair Trial (B) | Nijinsky II (C/S) | Sicambre (C) |
| Bahram (C) | Fairway (B) | Niniski (C/P) | Sideral (C) |
| Baldski (B/I) | Fappiano (I/C) | Noholme II (B/C) | Sir Cosmo (B) |
| Ballymoss (S) | Forli (C) | Northern Dancer (B/C) | Sir Gallahad III (C) |
| Bayardo (P) | Foxbridge (P) | Nureyev (C) | Sir Gaylord (I/C) |
| Ben Brush (I) | Full Sail (I) | Oleander (S) | Sir Ivor (I/C) |
| Best Turn (C) | Gainsborough (C) | Olympia (B) | Solario (P) |
| Big Game (I) | Gallant Man (B/I) | Orby (B) | Son-In-Law (P) |
| Black Toney (B/I) | Graustark (C/S) | Ortello (P) | Speak John (B/I) |
| Blandford (C) | Grey Dawn II (B/I) | Panorama (B) | Spearmint (P) |
| Blenheim II (C/S) | Grey Sovereign (B) | Persian Gulf (C) | Spy Song (B) |
| Blue Larkspur (C) | Gundomar (C) | Peter Pan (B) | Stage Door Johnny (S/P) |
| Blushing Groom (B/C) | Habitat (B) | Petition (I) | Star Kingdom (I/C) |
| Bois Roussel (S) | Hail To Reason (C) | Phalaris (B) | Star Shoot (I) |
| Bold Bidder (I/C) | Halo (B/C) | Pharis II (B) | Sunny Boy (P) |
| Bold Ruler (B/I) | Havresac II (I) | Pharos (I) | Sunstar (S) |
| Brantome (C) | Heliopolis (B) | Pia Star (S) | Sweep (I) |
| British Empire (B) | Herbager (C/S) | Pilate (C) | Swynford (C) |
| Broad Brush (I/C) | High Top (C) | PLEASANT COLONY (i) | T.V. Lark (I) |
| Broomstick (I) | His Majesty (C) | Polynesian (I) | Tantieme (S) |
| Bruleur (P) | Hoist The Flag (B/I) | Pompey (B) | Teddy (S) |
| BuckAROO (B/i) | Hurry On (P) | Precipitation (P) | The Tetrarch (I) |
| Buckpasser (C) | Hyperion (B/C) | Pretense (C) | Ticino (C/S) |
| Bull Dog (B) | Icecapade (B/C) | Prince Bio (C) | Tom Fool (I/C) |
| Bull Lea (C) | Indian Ridge (I) | Prince Chevalier (C) | Tom Rolfe (C/P) |
| Busted (S) | In Reality (B/C) | Prince John (C) | Tourbillon (C/P) |
| Caro (I/C) | Intentionally (B/I) | Princequillo (I/S) | Tracery (C) |
| CARSON CITY (b/i) | In the Wings (C/S) | Prince Rose (C) | Traghetto (I) |
| Chateau Bouscaut (P) | Key to the Mint (B/C) | Promised Land (C) | Tudor Minstrel (B) |
| Chaucer (S) | Khaled (I) | Rabelais (P) | Turn-to (B/I) |
| CHIEF'S CROWN (I/S) | King Salmon (I) | RaINBOW QUEST (c/S) | Ultimus (B) |
| Cicero (B) | King's Bishop (B/I) | Raise A Native (B) | Vaguely Noble (C/P) |
| Clarissimus (C) | La Farina (P) | Reliance II (S/P) | Vandale (P) |
| Colorado (I) | Le Fabuleux (P) | Relko (S) | Vatellor (P) |
| Congreve (I) | Luthier (C) | Reviewer (B/C) | Vatout (S) |
| Count Fleet (C) | Lyphard (C) | Ribot (C/P) | Vieux Manoir (C) |
| Court Martial (B) | Mahmoud (I/C) | Right Royal (S) | War Admiral (C) |
| Creme dela Creme (C/S) | Man O' War (S) | Riverman (I/C) | What A Pleasure (B) |
| Crepello (P) | Massine (P) | Roberto (C) | Wild Risk (P) |
| Damascus (I/C) | Midstream (C) | Rock Sand (C/S) | Worden (S) |
Soyağacında
bu aygırlar bulunan safkanların dozaj hesabı yapılırken 1. derecede yakınlıkta
16, ikinci derecede yakınlıkta 8, üçüncü derecede yakınlıkta 4 ve dördüncü
derece yakınlıkta 2 katsayısı kullanılır. Yukarıdaki tabloda aygırların yanında
görülen harfler şunları simgeler :
B : Brilliant : 1200m. ve daha kısa mesafelerde başarılı
I : Intermediate : 1400 - 1800m mesafelerde başarılı
C : Classic : 2000 - 2400m mesafelerde başarılı
S : Solid : 2600 - 3200m mesafelerde başarılı
P : Professional : 3400m ve daha uzun mesafelerde başarılı
Chefs-De-Race
listesinde yer alan atlar bu özelliklerine göre sınıflandırılmışlardır. Bazı
aygırlar birden fazla grupta yer alabilirler, bu durumda dozaj hesapları
yapılırken kullanılan katsayılar bu iki özellik arasında
paylaştırılır.
Dozaj
Profili Nasıl Çıkarılır?
Herhangi
bir safkanın dozaj profili hesaplanırken bu safkanın 4 seviye geriye doğru
soyağacı çıkarılır ve hem soyağacında yer alan hem de Chefs-De-Race listesinde
bulunan aygırlar bu hesaplamada kullanılır. Aşağıdaki örnekte SHEER
INNOCENCE adlı
safkanın soyağacı ve dozaj profilinin nasıl hesaplandığını görebilirsiniz. Koyu
renkle gördüğünüz aygırlar Chefs-De-Race listesinde de yer alırlar ve bu
aygırların yanında özellikleri de gösterilmiştir.
Örneğin
1. seviyede babası olan Shirley Heights hem C hem de P özelliği taşıdığı için bu
seviyenin katsayısı olan 16 ikisi arasında 8’er puan olmak üzere
paylaştırılmıştır.
|
1.
Seviye |
2.Seviye |
3.Seviye |
4.Seviye |
|
SHIRLEY
HEIGHTS(CP) |
MILL
REEF(CS) |
NEVER
BEND(BI) |
NASRULLAH(B) |
|
LALUN | |||
|
MILAN
MILL |
PRINCEQUILLO(IS) | ||
|
VIRGINIA
WATER | |||
|
HARDIEMMA |
HARDICANUTE |
HARD
RIDDEN | |
|
HARVEST
MAID | |||
|
GRAND
CROSS |
GRANDMASTER | ||
|
BLUE
CROSS | |||
|
VARISHKINA |
DERRING-DO |
DARIUS |
DANTE |
|
YASNA | |||
|
SIPSEY
BRIDGE |
ABERNANT(B) | ||
|
CLAUDETTE | |||
|
VARINIA |
CHARLOTTESVILLE |
PRINCE
CHEVALIER(C) | |
|
NOORANI | |||
|
EYEWASH |
BLUE
PETER | ||
|
ALL
MOONSHINE |
Bu
soyağacında yeralan ve hesaplamalarda kullanıcalak aygırları şu şekilde
sıralayabiliriz.
|
Katsayı |
Aygır |
B |
I |
C |
S |
P |
|
16 |
SHIRLEY
HEIGHTS |
- |
- |
8 |
- |
8 |
|
8 |
MILL
REEF |
- |
- |
4 |
4 |
- |
|
4 |
NEVER
BEND |
2 |
2 |
- |
- |
- |
|
2 |
NASRULLAH |
2 |
- |
- |
- |
- |
|
2 |
PRINCEQUILLO |
- |
1 |
- |
1 |
- |
|
2 |
ABERNANT |
2 |
- |
- |
- |
- |
|
2 |
PRINCE
CHEVALIER |
- |
- |
2 |
- |
- |
|
|
Toplam |
6 |
3 |
14 |
5 |
8 |
Böylece
SHEER
INNOCENCE’in dozaj
profili 6-3-14-5-8 toplamda
da 36 olmuştur. Bu profile bakarak bu safkanın C (Classic) puanlarının
yüksekliğinden 2000 - 2400m mesafelerde başarılı olacağı sonucu çıkarılabilir.
Dozaj
Index (Dosage Index - DI)Ne Demektir?
Dozaj profilindeki B ve I katsayıları hız puanları olarak, S ve P katsayıları da dayanıklılık puanları olarak adlandırılırlar. C katsayısı ie her ikisine eşit olarak dağıtılır. Dozaj index de hız ve dayanıklılık puanlarının birbirine göre oranını ifade eder.
Örneğin
SHEER INNOCENCE’in hız puanı = 6 + 3 + (14/2) = 16 iken, dayanıklılık
katsayısı (14/2) + 5 8 = 20’dir. Buna göre dozaj index’i de 16/20= 0.8’dir. Bu
arakamın büyük çıkması atın hızının dayanıklılığına göre çok daha üstün olduğunu
ve kısa mesaferde daha başarılı olabileceğini gösterir. Tam tersi ise yani bu
rakamın 0’a yakınlaşması uzun mesafelerde başarılı olabileceğini gösterir. Ancak
tek başına bu orana bakmamalı aynı zamanda dozaj profilindeki puanların da
yüksek olması beklenmelidir.
Dağılım
Merkezi (Center Of Distribution – CD) Ne Demektir?
Dağılım merkezi bir atın doaj
profilindeki denge noktasını belirler. Bir safkanın CD’sine bakarak ideal koşu
mesafesi hakkında fikir sahibi olunabilir. Doğacak bir tayın hangi mesafeye
yatkın olacağı konusunda fikir sahibi olmak için bu atın anne ve babasından
gelen dozaj puanlarından hesaplanılacak CD'ye bakılabilir. Hesaplama yöntemi
aşağıdaki formulde gösterilmiştir.
[(B * 2) + I] - [S +
(P * 2)] / Toplam Puanlar
Örneğin SHEER
INNOCENCE’in
profilindeki puanları bu formulde yerine koyarsak : [(6 * 2) + 3] – [5 + (8 *
2)] / 36 = -0.17 olarak hesaplanır. Buna göre bu safkanın dağılım merkezi 0 ile
–1 arasında yani C ile S arasındadır. Bu da bu safkanın ideal mesafesinin 2400m
civarında olduğunu gösterir.
|
B |
I |
C |
S |
P |
|
+2 |
+1 |
0 |
-1 |